Kuruluşumuzda, bölümümüzde ve hatta evimizde, hepimiz gün içersinde farklı farklı ölçümler yapıyoruz ve analiz etmek üzere bu ölçüm verilerimizi kaydediyoruz. 

Şunu hiçbir zaman unutmaalım ki, elde ettiğimiz bu verilerimizi doğru yöntemler kullanarak, analiz etmedikten sonra, hiçbir işe yaramayacaktır. Bazı yönetici arkadaşlarımızdan duyarız:” O kadar oturdum, çalıştım, x hattı ile ilgili rapor hazırladım, kimse incelemedi bile”. Bu durumdan çıkarabileceğimiz ders, raporu inceleyecek kişinin olaylara bakış açısına göre, uygun analiz yöntemiyle raporun sunulması olmalıdır. Uzun uzun tablolar yerine, güzel bir şekilde hazırlanan iki grafik, raporun ne anlatmak istediğini gayet iyi bir şekilde göstermektedir.
 
İşletmelerimizin içersinde bizzat kendimizin de tespit ettiği ölçüm verilerinin başka bir kullanımı da, iki değişken arasında belirli bir ilişkiolup olmadığını belirlemektir. Örneğin, bir plastik döküm parça üzerinde kritik bir ebatın, döküm malzemesinin sıcaklığıyla ilişkili olduğundan şüphe duyulabilir. Bu olası ilişki, kritik ebat ölçümlerini ve döküm malzemesinin sıcaklık ölçümlerini karşılaştırmak için, “Dağılma Diyagramı” denilen istatistik yöntem kullanılarak araştırılabilir.

 

Bu tür ilişkileri araştıran çalışmalar, analitik çalışmalara örnektir. Genelde analitik çalışmalar,  prosesi etkileyen sebepler sistemi hakkında bilgiyi artırır. Analitik çalışmalar, prosesin daha iyi anlaşılmasına yol açtıkları için, ölçüm verilerinin en önemli kullanımları arasındadır.

Veri bazlı bir yöntem kullanmanın yararı, büyük ölçüde kullanılan ölçüm verisinin kalitesiyle belirlenir. Eğer veri kalitesi düşükse, benzer şekilde yöntemin yararı daha az olacaktır. Aynı şekilde, eğer veri kalitesi yüksekse, yöntemin yararı yüksek olacaktır. Ölçüm verileri kullanılarak, sağlanan yararın, veriyi elde etmenin maliyetinden daha büyük olmasını garantilemek için, verinin kalitesine büyük dikkat sarfedilmelidir.

Bir ölçüm setindeki varyansların birçoğu, ölçüm sistemi ve çevre koşulları etkileşiminden meydana gelir. Eğer etkileşim çok fazla varyans meydana getiriyorsa, veri kalitesi, veri kullanılamayacak kadar düşük olur.
 
Ölçüm terimi, belirli bir özelliğe göre birbirleri arasındaki etkileşimi temsil etmesi için, malzemelere sayılar tayin etmek olarak tanımlanır. Sayıları tayin etme işlemi, ölçüm işlemi olarak tanımlanır ve tyin edilen değer ise ölçüm değeri olarak tanımlanır. Bu tanımlamadan çıkıyor ki, ölçüm işlemi, çıktı olarak numaralar(veriler) üreten bir üretim prosesi olarak görülmelidir. Ölçüm sistemine bu şekilde bakılması yararlıdır, çümkü yararlılığını ispatlanış bütün kavramlar, İstatistiksel Proses Kontrolu alanına taşımamızı sağlar.

 

Ölçüm cihazı, ölçümleri elde etmek için kullanılan herhangi bir cihaz, sık sık, spesifikasyon olarak dükkan(atölye) zemininde kullanılan cihazlar anlamında kullanılır; go/no-go cihazlarını kapsar.
 
Ölçüm sistemi, ölçülen karakteristiğe numara tayin eden operasyonlar, yöntemler, ölçüm cihazları ve diğer cihazlar, yazılım(software) ve personel toplamı; ölçümleri elde etmek için kullanılan proseslerin tümü olarak tanımlanır.

Ölçüm sisteminin kalitesi, genellikle elde edilen verilerin sadece istatistiksel özellikleri ile belirlenir. Diğer özellikler, maliyet, kullanım kolaylığı v.b. ölçüm sisteminin cazip olup olmamasını etkilediği  için ayrıca önemlidir. Fakat sistemin kalitesini belirleyen elde edilen verilerin istatistiksel özellikleridir.
 

Şu unutulmamalıdır ki, bir uygulama için en önemli olan istatistiksel özellikler, diğer bir uygulama için muhakkak en önemli olmak zorunda değildir.

 

Yönetim, verilerin esas kullanımı için en önemli istatistiksel özelliklerin belirlenmesinde sorumluluk sahibidir. Yönetim aynı zamanda, kullanılacak ölçüm sistemleri seçilirken bu özelliklerin esas alınmasını sağlamak zorundadır. Bunu yerine getirmek için, istatistiksel özelliklerin ve ayrıca ölçüm metodlarının kullanma tanımlarını yapmak gereklidir.
        
Her ölçüm sisteminin değişik istatistiksel özelliklere sahip olması gerekmesine rağmen, bütün ölçüm sistemlerinin sahip olması gereken belirli özellikleri vardır. Bunlar;
 
1.    Ölçüm Sistemi, istatistiksel olarak kontrol altında olmalıdır. Bu, ölçüm sistemindeki varyansların özel sebeplerden değil, sadece genel sebeplerden kaynaklanması anlamına gelir.

2.    Üretim prosesinin değişkenliğiyle karşılaştırıldığında, ölçüm sisteminin değişkenliği daha küçük olmalıdır.
 
3.    Spesifikasyon limitleriylekarşılaştırıldığında, değişkenlik küçük olmalıdır.
 
4.    Ölçümün artışları, proses değişkenliği veya spesifikasyon limitlerinden daha küçük olanına göre küçük olmalıdır. Artışlar için genel bir kural, proses değişkenliği ve spesifikasyon limitlerinden daha küçük olanının onda birinden daha büyük olmamasıdır.
 
5.    Ölçülen parçalar farklılaştıkça, ölçüm sisteminin istatistiksel özellikleri değişebilir. Eğer böyle olur ise, ölçüm sisteminin en büyük(en kötü) değişimi, proses değişimi veya spesifikasyon limitlerinden en küçük olanına göre küçük olmalıdır.